Leren
Alles op deze site dat je kunt lezen of kijken, op één plek. Kies een onderwerp om te oefenen, een verhaal om te lezen of een begrip om op te zoeken. Elke pagina eindigt met de oefening die erbij hoort.
Oefenen per onderwerp
Waar de oefeningen wonen12 onderwerpenOnderwerpenKrenking en kritiek, werk en falen, de binnenwereld, verlangen en vergelijking, verlies, angst, relaties, lichaam, mededogen, tijd, geld, de wereld. Elk met eigen verdieping en oefeningen.104 situatiesSituatiesAlledaagse situaties, stuk voor stuk uit elkaar gehaald. Sorteer eerst zelf, lees daarna de redenering.De methodeDe splitsingWaarom bijna niets in één bakje valt, en hoe je een situatie splitst voordat je sorteert. Met drie uitgewerkte voorbeelden.
Begin bij je vraag
Als je ergens mee zitInvullen en werkbladDe cirkel van invloedControle, invloed, betrokkenheid. Vul de cirkel op de pagina in of print het werkblad, en leer de stap die de meeste versies overslaan.LevensvraagJe minder aantrekken van wat anderen denkenUitzetten kan niet. Sorteren wel: hun mening is niet van jou, je gedrag wel. Met de bronnen.LevensvraagStoppen met piekerenEen gedachte laat zich niet wegsturen. Sorteren kan wel: valt hier voor mij iets te doen? Met het advies van Seneca.LevensvraagLoslaten wat je niet in de hand hebtHoud je inzet, laat de uitkomst los. De boogschutter, het voorbehoud en een oefening om het te splitsen.LevensvraagJe emoties onder controle houdenDe eerste opwelling is niet van jou. Het oordeel erna wel. Wat de Stoïcijnen echt leerden over woede en angst.LevensvraagJezelf vergevenWat je deed is voorbij. Het herstel, de les en je volgende daad zijn van jou. Met de avondterugblik van Seneca.InleidingWat is stoïcisme?De filosofie in gewone woorden: waar ze vandaan komt, wat ze leert, wat het woord stoïcijns verkeerd doet vermoeden, en hoe je begint.
Verhalen
Mensen die het echt moesten doen42 casussenCasussen uit de geschiedenisDe schipbreuk van Zeno, de verloren verkiezing van Cato, de gevangenschap van Stockdale. Waargebeurd, elk met een vraag aan jou.12 pagina'sDe StoïcijnenWie het waren, van Zeno tot Marcus Aurelius, ook de minder bekende: Julius Canus, Stilpo, Helvidius Priscus.23 video'sKorte video'sEén stelling in nog geen minuut, met de tekst in het Nederlands, de sortering en de bron op elke pagina.
Naslag
OpzoekenBegrippenBegrippenlijstProhairesis, apatheia, amor fati, premeditatio malorum en de rest, in gewone woorden.192 citatenCitatenEpictetus, Seneca en Marcus Aurelius, elk gelabeld naar hoe dicht het bij de antieke tekst blijft. Populaire nepcitaten weggelaten.AchtergrondDe dichotomie van controleDe openingsgedachte van het Handboekje, uitgelegd, en hoe die in het Serenity Prayer terechtkwam.AchtergrondHet Serenity PrayerWaar het gebed vandaan komt en wat het Stoïcisme ermee te maken heeft.AchtergrondKritiek op het StoïcismeDe bezwaren, serieus genomen: onderdrukking, passiviteit, privilege, de onbereikbare wijze.AchtergrondWaarden als kompasDe vier deugden, andere waardesystemen, en de toets die een waarde van een doel onderscheidt.AchtergrondStoïcijnse oefeningenDe klassieke oefeningen en welke deze site traint.
Citaatchecks
Zeiden ze het echt?Overzicht · 17Stoïcijnse nepcitaten, nagelopen in de bronnenWelke bekende uitspraken van Marcus Aurelius, Seneca, Epictetus en Zeno echt zijn, welke een parafrase en welke van iemand anders. Met de bron bij elke uitspraak.Echt, maar ingekortZei Seneca: we lijden meer in verbeelding dan in werkelijkheid?Wat Seneca werkelijk schreef, in het Latijn en in vertaling, en wat hij bedoelde.Niet zijn woorden, wel zijn gedachteZei Marcus Aurelius: je hebt macht over je geest?De zin is een moderne parafrase die in geen enkele vertaling van de Overpeinzingen staat. Wat Marcus werkelijk schreef, in 8.47 en 4.3.Staat niet in de tekstZei Marcus Aurelius: alles wat we horen is een mening?De zin staat niet in de Overpeinzingen. Hij rekt twee korte zinnen van Marcus op, alles is mening en het leven is mening, tot iets wat hij niet vond.Niet van EpictetusZei Epictetus: omstandigheden maken de mens niet?De zin is van James Allen, uit As a Man Thinketh van 1903. Epictetus zei iets wat erop lijkt maar anders is: moeilijkheden laten zien wie iemand is.Niet van SenecaZei Seneca: een edelsteen wordt niet gepolijst zonder wrijving?Het is een spreekwoord, meestal Chinees genoemd en al in 1846 in het Engels gedrukt. Wat Seneca wel schreef over tegenslag, in Over de voorzienigheid.EchtZei Marcus Aurelius: de beste wraak is niet worden als je vijand?Het is Overpeinzingen 6.6, een van de kortste stukjes in het boek. Het Grieks, de oudere vertalingen, en wat Marcus met wraak bedoelde.Niet van SenecaZei Seneca: geluk is voorbereiding die een kans ontmoet?Het is een Amerikaans gezegde uit de jaren 1910 en 1920, pas in een boek uit 1999 aan Seneca toegeschreven. Wat Seneca wel schreef over het lot.Niet van ZenoZei Zeno: de mens verovert de wereld door zichzelf te overwinnen?Geen antieke bron geeft Zeno deze zin. Het idee van de overwinning op jezelf is ouder, uit Plato's Wetten, en Seneca zei het op zijn eigen manier.Niet zijn woordenZei Epictetus: niet wat je overkomt telt, maar hoe je reageert?Het is een moderne parafrase van Handboekje 5, en ze verschuift het punt: Epictetus legt het bij je oordeel, nog vóór je reageert.Niet gevonden bij EpictetusZei Epictetus: rijkdom is weinig behoeften hebben?De zin staat in deze vorm in geen van zijn werken of fragmenten. De gedachte is stoïcijns en epicurisch, en Seneca schreef haar twee keer op.Niet in zijn werkenZei Epictetus: is het waar, verbeter jezelf; zo niet, lach erom?De zin gold in de negentiende eeuw al als zijn raad, maar het Handboekje zegt iets grappigers: hij kende mijn andere gebreken niet.Niet van Marcus AureliusZei Marcus Aurelius: de dood lacht ons allen toe?De zin is geschreven voor de film Gladiator (2000), waar Maximus hem aan de keizer toeschrijft. Wat Marcus wel over de dood schreef: Overpeinzingen 9.3.Niet van Marcus AureliusZei Marcus Aurelius: wat we doen echoot in de eeuwigheid?Het is de strijdkreet van Maximus in de film Gladiator (2000). Marcus schreef het omgekeerde: spoedig ben jij alles vergeten en is iedereen jou vergeten.EchtZei Marcus Aurelius: praat niet over een goed mens, wees er een?Het is Overpeinzingen 10.16. De bekende Engelse versie is de vertaling van Maxwell Staniforth uit 1964. Het Grieks, oudere vertalingen en wat Marcus bedoelde.EchtZei Marcus Aurelius: wat in de weg staat, wordt de weg?Het is Overpeinzingen 5.20, in de vertaling van Gregory Hays uit 2002. Maar de passage gaat over lastige mensen, niet over obstakels in het algemeen.Niet van EpictetusZei Epictetus: we hebben twee oren en één mond?De uitspraak is van Zeno van Citium, de stichter van de Stoa, bij Diogenes Laërtius 7.23. Het Grieks, en wat Epictetus wel zei over praten.EchtZei Seneca: omdat we niet durven, zijn de dingen moeilijk?Het is Seneca, Brieven aan Lucilius 104.26. Het Latijn, de vertaling en de voorbeelden die Seneca er meteen bij geeft: Socrates en Cato.WerkwijzeZo controleren we citatenWelke bronnen en vertalingen we gebruiken, wat de labels betekenen en hoe je een fout meldt.